Kısa cevap: 12 Ağustos 2026'dan beri beş şart geçerli: bütün ambalajlarda ağır metal sınırı (Md. 5(4)), gıda temaslı ambalajda PFAS sınırı (Md. 5(5)), uygunluk değerlendirmesi ile teknik dosya (Md. 38, Ek VII), AB uygunluk beyanı (Md. 39) ve ambalajda kimlik bilgisi (Md. 15(5), 15(6), 18(3)). Belgeler 5 ya da 10 yıl saklanır (Md. 15(3)).
PPWR'ın bütün şartları aynı gün başlamadı. Bu sayfa önce bugün geçerli olanları, sonra henüz başlamayanları anlatır. Tüzük hükmü ile Komisyon rehberinin tavsiyesini ayrı tutar.
12 Ağustos 2026'dan beri hangi şartlar geçerli?
| Şart | Kime, neye uygulanır | Kaynak |
|---|---|---|
| Ağır metal sınırı | Bütün ambalajlar ve ambalaj bileşenleri | Md. 5(4) |
| PFAS sınırı | Yalnız gıda temaslı ambalaj | Md. 5(5) |
| Uygunluk değerlendirmesi ve teknik dosya | Üretici, piyasaya arzdan önce | Md. 15(2), Md. 38, Ek VII |
| AB uygunluk beyanı | Üretici | Md. 15(2), Md. 39, Ek VIII |
| Kimlik bilgisi | Üretici ve ithalatçı | Md. 15(5), Md. 15(6), Md. 18(3) |
| Belgelerin saklanması | Üretici ve ithalatçı | Md. 15(3), Md. 18(7) |
PPWR ağır metal sınırı nedir?
Ambalajda ya da ambalaj bileşenlerinde bulunan kurşun, kadmiyum, cıva ve altı değerlikli kromun derişimleri toplamı 100 mg/kg'ı geçemez (Md. 5(4)). Sınır dört metalin toplamı içindir, her biri için ayrı ayrı değil.
Bu şart bütün ambalajlara uygulanır. Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre plastik, kâğıt ve karton, ahşap palet, metal ambalaj, streç film ve çember de bunun içindedir. Aynı nota göre Komisyon, dört ağır metalin ölçülmesinde CEN Report CR 13695-1/2000 belgesinin kullanılmasını tavsiye eder.
PPWR PFAS sınırı nedir?
PFAS sınırı yalnız gıda temaslı ambalajda geçerlidir. Ambalaj PFAS'ı şu değerlere eşit ya da bunların üstünde içeriyorsa piyasaya arz edilemez (Md. 5(5)):
| Eşik | Neye uygulanır | Kaynak |
|---|---|---|
| 25 ppb | Hedefli analizle ölçülen tek bir PFAS. Polimerik PFAS hesaba girmez. | Md. 5(5)(a) |
| 250 ppb | Hedefli analizle ölçülen PFAS'ların toplamı. Polimerik PFAS hesaba girmez. | Md. 5(5)(b) |
| 50 ppm | Polimerik olanlar dahil bütün PFAS'lar. | Md. 5(5)(c) |
Toplam flor 50 mg/kg'ı aşarsa, kimyasalı sağlayan taraf istendiğinde florun ne kadarının PFAS, ne kadarının PFAS dışı kaynaklı olduğunu gösteren kanıtı üreticiye ya da ithalatçıya verir. Üretici bu kanıtı teknik dosyasında kullanır (Md. 5(5)(c)).
Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre sınır, PFAS'ın ambalaja bilerek eklenip eklenmediğine bakmaz. Değerlendirme ambalaj biriminin bütününü kapsar: baskı mürekkebi, vernik, tutkal ve yapıştırıcı da buna dahildir.
Rehber tavsiyesi, tüzük hükmü değil: Komisyonun rehberi kademeli bir test yaklaşımı önerir. İlk adımda toplam flor ölçülür. Sonuç 50 mg/kg'ın altındaysa numune uygun sayılabilir. Rehber, gıda temaslı ambalajda PFAS için AB düzeyinde uyumlaştırılmış bir test yöntemi bulunmadığını da belirtir. Hangi testin yapılacağını laboratuvarınızla ve alıcınızla birlikte kararlaştırın. Komisyon rehberi C(2026) 3702
Uygunluk nasıl gösterilir?
Ağır metal ve PFAS sınırlarına uygunluk teknik dosyada gösterilir (Md. 5(6)). Üretici, ambalajı piyasaya arz etmeden önce uygunluk değerlendirmesini yapar ya da kendi adına yaptırır ve teknik dosyayı hazırlar (Md. 15(2)).
Değerlendirme usulü Ek VII'deki Modül A'dır: iç üretim kontrolü. Bu usulde üretici değerlendirmeyi kendisi yapar ve uygunluğu yalnız kendi sorumluluğunda beyan eder. Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre PPWR'da CE işaretlemesindekine benzer bir onaylanmış kuruluş sistemi yoktur.
Değerlendirme olumluysa üretici AB uygunluk beyanını düzenler (Md. 15(2), Md. 39). Beyanın alanlarını ve teknik dosyanın içeriğini PPWR uygunluk beyanı sayfasında anlattık.
Seri üretim de uygun kalmalıdır. Ambalajın tasarımı ya da özellikleri değişirse ve bu uygunluğu etkileyebilecekse üretici değerlendirmeyi yeniden yapar (Md. 15(4)).
Ambalajın üzerinde hangi bilgiler olmalı?
- Ambalajın kimliği: tür, parti ya da seri numarası ya da ambalajı tanımlamaya yarayan başka bir unsur. Ambalajın boyutu ya da niteliği buna izin vermiyorsa bilgi ürüne eşlik eden bir belgede verilir (Md. 15(5)).
- Üreticinin bilgisi: adı, tescilli ticaret unvanı ya da tescilli markası ve ulaşılabileceği posta adresi. Varsa elektronik iletişim bilgisi. Bilgi ambalajın üzerinde ya da bir QR kodda ya da başka bir veri taşıyıcıda yer alır (Md. 15(6)).
- İthalatçının bilgisi: adı, tescilli ticaret unvanı ya da tescilli markası ve posta adresi. Ambalaja yazılamıyorsa veri taşıyıcıda ya da eşlik eden belgede verilir (Md. 18(3)).
Bu bilgiler açık, anlaşılır ve okunaklı olmalıdır (Md. 15(7)). Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre her ambalaj birimine ayrı seri numarası vermek zorunlu değildir. Tanımlama ambalaj tipi, model ya da üretim partisi üzerinden yapılabilir.
Belgeler kaç yıl saklanır?
Üretici teknik dosyayı ve AB uygunluk beyanını, ambalajın piyasaya arz edildiği tarihten başlayarak şu süreyle saklar (Md. 15(3)):
- Tek kullanımlık ambalajda 5 yıl.
- Yeniden kullanılabilir ambalajda 10 yıl.
İthalatçı beyanın bir kopyasını aynı sürelerle saklar ve teknik dosyanın makamlara sunulabilmesini sağlar (Md. 18(7)). Ulusal makam gerekçeli bir talepte bulunursa belgeler talebin alınmasından sonra 10 gün içinde verilir (Md. 15(10), Md. 18(8)).
Ambalaj uygun değilse ne olur?
Üretici, piyasaya arz ettiği ambalajın uygun olmadığını düşünüyorsa hemen düzeltici önlem alır: ambalajı uygun hale getirir, piyasadan çeker ya da geri çağırır. Ambalajı sunduğu üye devletin piyasa gözetim makamına da hemen bilgi verir (Md. 15(8)).
Cezaları tüzük belirlemez. Üye devletler ceza kurallarını 12 Şubat 2027'ye kadar koyar ve Komisyona bildirir (Md. 68). Cezaların etkili, orantılı ve caydırıcı olması gerekir.
12 Ağustos 2026'dan önce üretilen stok ne olacak?
Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre bu tarihten önce üretilmiş ama henüz AB piyasasına arz edilmemiş ambalajların imha edilmesi, yeniden üretilmesi ya da yeniden etiketlenmesi gerekmez. Bu ambalajlarda tür, parti ya da seri bilgisi ile üreticinin adı ve adresi eşlik eden bir belgeyle verilebilir.
Hangi PPWR şartları henüz başlamadı?
Aşağıdaki şartların tarihi ileridedir. "Ya da sonrası" yazanlar Komisyonun çıkaracağı ikincil mevzuata bağlıdır ve tarih ileri kayabilir.
| Şart | Başlangıç | Kaynak |
|---|---|---|
| Uyumlaştırılmış malzeme etiketi | 12 Ağustos 2028 ya da ilgili uygulama tasarrufunun yürürlüğünden 24 ay sonrası. Hangisi geçse o. | Md. 12(1) |
| Geri dönüştürülebilirlik sınıfı | 1 Ocak 2030 ya da ilgili devredilmiş tasarrufun yürürlüğünden 24 ay sonrası. Hangisi geçse o. A, B, C sınıfı dışındaki ambalaj arz edilemez. | Md. 6(3) |
| Plastikte asgari geri dönüştürülmüş içerik | 1 Ocak 2030 ya da ilgili uygulama tasarrufunun yürürlüğünden 3 yıl sonrası. Hangisi geçse o. | Md. 7(1) |
| Ambalajın en aza indirilmesi | 1 Ocak 2030. Ağırlık ve hacim, işlevi sağlayan en düşük düzeye indirilir. | Md. 10(1) |
Bütün tarihler PPWR takvimi sayfasında.
Kaynaklar
- Tüzük (AB) 2025/40, Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü (İngilizce metin): eur-lex.europa.eu/eli/reg/2025/40/oj
- Avrupa Komisyonu rehber bildirimi, C(2026) 3702 final, 5 Haziran 2026: EUR-Lex
- T.C. Ticaret Bakanlığı, Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü Bilgi Notu, 3 Ağustos 2026: ticaret.gov.tr
Bilgiler 13 Ekim 2026'da kaynaklardan okundu. Bu sayfa genel bilgilendirme içindir, hukuki görüş değildir.